Thử việc 2 tháng: Quyền lợi bạn được hưởng theo BLLĐ 2019

Thử việc không phải "làm không công"

Nhiều người lao động chấp nhận mọi điều kiện trong thời gian thử việc vì nghĩ "thử việc thì chịu thiệt một chút". Nhưng Bộ luật Lao động 2019 quy định rất rõ quyền lợi của người thử việc — và doanh nghiệp vi phạm có thể bị xử phạt.

Thời gian thử việc tối đa

Theo Điều 25 BLLĐ 2019, thời gian thử việc được quy định:

• Không quá 180 ngày: Công việc quản lý doanh nghiệp (giám đốc, phó giám đốc, kế toán trưởng)
• Không quá 60 ngày: Công việc có chức danh nghề cần trình độ chuyên môn từ cao đẳng trở lên
• Không quá 30 ngày: Công việc cần trình độ trung cấp, công nhân kỹ thuật
• Không quá 6 ngày làm việc: Công việc khác

Vi phạm phổ biến: Nhiều doanh nghiệp cho thử việc 3 tháng đối với nhân viên văn phòng (trình độ đại học). Theo luật, tối đa chỉ 60 ngày.

Lưu ý quan trọng: Chỉ được thử việc 1 lần cho 1 công việc (Điều 25 khoản 3).

Lương thử việc tối thiểu 85%

Điều 26 BLLĐ 2019: Tiền lương thử việc do hai bên thỏa thuận nhưng ít nhất bằng 85% mức lương của công việc đó.

Ví dụ: Nếu lương chính thức là 15 triệu/tháng, lương thử việc tối thiểu phải là 12.75 triệu.

Vi phạm phổ biến:

• Trả lương thử việc 50-70% lương chính thức
• Không trả lương thử việc (gọi là "đào tạo")
• Trả lương thử việc thấp hơn lương tối thiểu vùng

Quyền đơn phương chấm dứt khi thử việc

Điều 27 BLLĐ 2019: Trong thời gian thử việc, mỗi bên có quyền hủy bỏ hợp đồng thử việc hoặc hợp đồng lao động đã giao kết mà không cần báo trước và không phải bồi thường.

Điều này có nghĩa:

• Bạn có thể nghỉ ngay lập tức nếu thấy không phù hợp
• Không cần báo trước 30 ngày như hợp đồng chính thức
• Không phải bồi thường bất kỳ khoản nào

Bẫy thường gặp: Hợp đồng thử việc ghi "phải báo trước 30 ngày" hoặc "phải bồi thường chi phí đào tạo nếu nghỉ trong thử việc". Điều khoản này vô hiệu vì trái luật.

BHXH trong thời gian thử việc

Theo Điều 2 Luật BHXH 2024 và Khoản 1 Điều 24 BLLĐ 2019, hợp đồng thử việc là hợp đồng riêng (không phải HĐLĐ). Do đó, doanh nghiệp không bắt buộc đóng BHXH trong thời gian thử việc.

Tuy nhiên, nếu thử việc được ghi trong HĐLĐ (không tách riêng), doanh nghiệp phải đóng BHXH ngay từ ngày đầu.

Kết thúc thử việc — phải thông báo kết quả

Điều 27 khoản 1 BLLĐ 2019: Khi kết thúc thử việc:

• Nếu đạt → phải giao kết HĐLĐ chính thức
• Nếu không đạt → phải thông báo cho người lao động

Vi phạm phổ biến: Hết thử việc mà không ký HĐLĐ, cũng không thông báo kết quả — để người lao động tiếp tục làm "treo". Trường hợp này, HĐLĐ mặc nhiên có hiệu lực.

Checklist bảo vệ quyền lợi khi thử việc

• ✅ Kiểm tra thời gian thử việc đúng theo Điều 25
• ✅ Lương ≥ 85% lương chính thức
• ✅ Không có điều khoản "bồi thường nếu nghỉ trong thử việc"
• ✅ Nội dung công việc rõ ràng, đúng vị trí tuyển dụng
• ✅ Có cam kết ký HĐLĐ nếu đạt yêu cầu

---

Căn cứ: Bộ luật Lao động 2019 (Điều 24, 25, 26, 27); Luật BHXH 2024 (Điều 2); Nghị định 12/2022/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động.